دانلود پایان نامه درمورد سلسله‌مراتب

مأخذ: سرشماري 1390
محدوده
تعداد خانوار
درصد
بعد خانوار
منطقه 1
شهر بندرعباس
48598
118336
06/41
100
6/3
68/3
3-1-3. وضعيت اقليمي منطقه
شهر بندرعباس در گروه اقليم گرم و مرطوب قرار مي‌گيرد. دماي هواي اين شهر در گرم‌ترين روزها به ?? درجه سانتي‌گراد و در سردترين روزها به دو درجه سانتي‌گراد نيز رسيد. ميانگين بارش بندرعباس در حدود ??? ميلي‌متر است که از نقاط کم باران کشور محسوب مي‌گردد. از مجموع بارندگي سالانه تا ?/?? درصد کل بارندگي سال در چهار ماه آذر تا اسفند صورت مي‌گيرد. داراي آب‌وهواي بحري يا دريايي مي‌باشند که از مشخصه‌هاي اصلي آن رطوبت نسبي بالاي هوا مي‌باشد. بادهاي اين منطقه را مي‌توان به سه دسته مشخص تقسيم کرد: الف) بادهاي منظم و فصلي: اين بادها در زمستان که هواي مجاور آب‌هاي گرم خليج‌فارس از هواي مجاور فلات‌هاي ايران و عربستان گرم‌تر است، از شمال و جنوب به‌طرف داخل خليج مي‌وزند و در داخل خليج‌فارس از شمال غربي به جنوب شرقي به‌موازات ساحل به حرکت خود ادامه مي‌دهند. ب) بادهاي محلي: بادهاي متناوبي که برحسب قوانين اقليمي در روز از دريا به‌طرف خشکي و در شب از خشکي به‌طرف دريا مي‌وزند، تقريباً در تمام سواحل خليج‌فارس وجود دارد. پ) طوفان‌ها و بادهاي شديد: در زمستان‌ها که خليج‌فارس در معرض حمله هسته‌هاي کم‌فشار مديترانه‌اي قرار مي‌گيرد طوفان‌هاي شديد و خطرناک در آن بروز مي‌کند که اغلب باعث خسارت فراوان مي‌شود.
3-1-4. شناخت وضع موجود منطقه ازلحاظ ايستگاه‌هاي آتش‌نشاني
منطقه يک با جمعيتي حدود 175277 نفر و 92/15 کيلومترمربع مساحت داراي دو ايستگاه‌هاي آتش‌نشاني است. يکي از ايستگاه‌ها بلوار امام خميني (ره)- نرسيده به چهارراه نخل ناخدا ـ نبش خيابان داماهي واقع‌شده است؛ که داراي سه دستگاه خودرو اطفايي سنگين و يک دستگاه خودرو اطفايي نيمه سنگين مي‌باشد. ايستگاه دوم در ضلع جنوب بلوار امام حسين (ع) انتهاي منازل شهرک گاز مستقر است. اين ايستگاه داراي دو دستگاه خودرو نيمه سنگين اطفاي حريق و يک دستگاه خودرو نجات و امداد سنگين مي‌باشد.
3-2. روش تحقيق
بر اساس اهداف تحقيق از داده‌ها و امکانات نرم‌افزاري زير استفاده شد:
نقشه اتوکدي منطقه با فرمت DGN با مقياس 1:2000: در محيط نرم‌افزاري ArcGIS10 براي لايه‌هاي ويرايش شده توپولوژي موردنظر ايجاد مي‌شود تا ضمن محاسبه مساحت، محيط، روابط توپولوژيک بين اجزاء نقشه برقرار گردد.
نرم‌افزار:Expert Choice11 با استفاده از نظرات کارشناسان به مقايسه زوجي معيارها پرداخته مي‌شود. در اين روش به هر معيار بر اساس درجه اهميت، عددي بين 1 تا 9 (1: کم‌اهميت، 9: بااهميت‌ترين) اختصاص داده مي‌شود. درنهايت نرخ ناسازگاري و وزن‌ نهايي معيارها به دست مي‌آيد.
نرم‌افزار ArcGIS10: قسمتي از لايه‌هاي موردنياز از طريق رقومي سازي در اين نرم‌افزار تهيه مي‌شود. همچنين لايه‌ها فازي‌سازي مي‌شوند. سپس با تحليل همپوشاني، کليه لايه‌هاي رستري وزن‌دار باهم ضرب شده و نقشه نهايي مکان‌يابي استقرار ايستگاه‌هاي آتش‌نشاني تهيه مي‌گردد.
مراحل انجام تحقيق حاضر را مي‌توان در فلوچارت زير خلاصه نمود (شکل 3-3):
3-2-1. تهيه اطلاعات مکاني و توصيفي موردنياز:
در اين مرحله نقشه رقومي 1:2000 سال 1390 از منطقه‌ يک بندرعباس با فرمت DGN تهيه شد. همچنين اطلاعات کاربري اراضي و جمعيتي اين محدوده و ليست ايستگاه‌هاي آتش‌نشاني موجود از شهرداري مرکزي بندرعباس، جمع‌آوري گرديد.
ايجاد لايه‌هاي موردنياز در ArcGIS10:
از نقشه رقومي 1:2000، لايه‌هاي خيابان‌ها و معابر اصلي، بلوک‌هاي ساختماني، مراکز تجاري، اداري، درماني و آموزشي استخراج شد و عمليات مربوط به آماده‌سازي داده‌ها براي ورود به سيستم GIS انجام گرفت. همچنين با توجه به نيازهاي اين تحقيق و اطلاعات توصيفي به‌دست‌آمده (از قبيل جمعيت و کاربري‌هاي اراضي)، براي هر لايه اطلاعاتي جدول توصيفي آن نيز طراحي و درنهايت اين لايه‌هاي اطلاعاتي به‌عنوان کلاس‌هاي عارضه در نرم‌افزار ArcGIS10 با فرمت Personal Geodatabase ايجاد گرديد.
چگونگي تهيه‌ي لايه‌هاي موردنياز در اين پژوهش مختصراً توضيح داده مي‌شود.
3-2-1-1. لايه تراکم جمعيتي
تراکم جمعيت از مهم‌ترين عوامل تأثيرگذار در نحوه استقرار ايستگاه‌هاي آتش‌نشاني است. احتمال وقوع حريق و حادثه در مناطقي از شهر که داراي تراکم جمعيت بالاتري است، بيش از مناطق با تراکم جمعيت کم‌تر است. لايه‌ تراکم جمعيت در سطح بلوک‌هاي شهري بر اساس داده‌هاي به‌دست‌آمده از سرشماري عمومي نفوس و مسکن سال 1390 تهيه گرديده است. اين نقشه به اتوکدي با فرمت DGN بوده که با انجام عمليات توپولوژي در محيط ArcGIS به فرمت shape تبديل گرديد.
3-2-1-2. لايه نزديکي به مراکز صنعتي
نواحي صنعتي و انبارها به علت وجود مواد اشتعال‌زا بيش از انواع کاربري‌ها درخطر آتش‌سوزي قرار دارند. بر اين اساس لزوم ايجاد ايستگاه‌هاي آتش‌نشاني و امدادرساني در اين‌گونه مناطق ضروري است.
براي تهيه اين لايه، مناطق صنعتي از نقشه کاربري اراضي استخراج گرديد. در محيط ArcGIS با استفاده از تابع Buffer اقدام به تهيه حريم‌هايي در مجاور کاربري صنعتي شد.
3-2-1-3. لايه نزديکي به مراکز اداري
با استفاده از تابع Buffer اقدام به تهيه حريم‌هايي در اطراف کاربري اداري شد. به فواصل نزديک‌تر به مراکز اداري وزن بيشتري داده شد و فواصل دورتر، وزن کمتري گرفتند.
3-2-1-4. لايه نزديکي به مراکز آموزشي و درماني
در محيط ArcGIS با استفاده از تابع Buffer اقدام به تهيه حريم‌هايي در اطراف مراکز آموزشي و درماني شد. فواصل نزديک‌تر به اين مراکز وزن کمتري داده شد و برعکس فواصل دورتر، وزن بيشتري گرفتند.
3-2-1-5. لايه نزديکي به مراکز تجاري
در محيط ArcGIS با استفاده از تابع Buffer اقدام به تهيه حريم‌هايي در اطراف کاربري تجاري شد. به فواصل نزديک‌تر به مراکز تجاري وزن بيشتري داده شد و فواصل دورتر، وزن کمتري گرفتند.
3-2-1-6. لايه نزديکي به شبکه ارتباطي
عواملي چون عرض خيابان‌ها، کيفيت و حجم ترافيک، يک‌طرفه بودن خيابان و غيره در چگونگي محل استقرار ايستگاه‌ها مؤثرند. خيابان‌هاي يک‌طرفه و خيابان‌هايي که وسايل نقليه سنگين و کندرو از آن‌ها عبور مي‌نمايند، از عوامل کند کننده حرکت خودروهاي آتش‌نشاني است. بدين ترتيب خيابان‌هاي دوطرفه و عريض منطقه را از ساير شبکه ارتباطي استخراج گرديد. سپس در محيط ArcGIS در مجاور با شبکه ارتباطي بافرهاي چند صد متري تهيه شد. با توجه به هدف مطالعه، با افزايش فاصله از شبکه راه‌ها، مناطق وزن کمتري به خود اختصاص مي‌دهند.
3-2-1-7. لايه پوشش عملکردي ايستگاه‌هاي آتش‌نشاني موجود
مساحت مناطق مختلف شهري و شعاع عمل ايستگاه‌هاي آتش‌نشاني در برنامه‌ريزي استقرار ايستگاه‌ها از عوامل عمده به‌حساب مي‌آيد. استانداردهاي جهاني شعاع پنج کيلومتر را براي هر ايستگاه پيش‌بيني مي‌کنند و از طرف ديگر زمان رسيدن به مکان آتش‌سوزي را سه الي پنج دقيقه در نظر گرفته‌اند که اين زمان خود شامل زمان آمادگي براي اعزام، زمان طي مسير، زمان استقرار و شروع عمليات است.
از روش تحليل شبکه (Network Analysis) براي تحليل وضع موجود، توزيع فضايي ايستگاه‌هاي آتش‌نشاني و بررسي شعاع عملکردي آن‌ها و تعيين مناطقي که خارج از شعاع پوشش ايستگاه‌هاي موجود هستند استفاده مي‌شود. در اين روش ابتدا کليه مسيرهاي ارتباطي يا شبکه‌‌‌هاي دسترسي شهر در محيط Autodesk Map رقومي و تهيه شد. پس از ايجاد توپولوژي در محيط ArcGIS داراي اطلاعاتي مانند طول معابر، شناسه‌ها و رابطه فضايي بين خطوط شبکه ايجاد شد.
3-2-1-8. لايه محدوديت
براي تهيه‌ي لايه محدوديت‌هاي منطقه موردمطالعه، ابتدا تمام لايه‌هايي که امکان ايجاد محدوديت را داشتند به‌صورت بولين درآمدند، سپس با اعمال عملگر OR بين تمام لايه‌ها، لايه محدوديت‌ حاصل شد. ازآنجاکه ماشين‌هاي آتش‌نشاني هنگام انجام عمليات اطفاء حريق با سروصداي آژير همراه است؛ به همين دليل تا محدوده‌ي 500 متري کاربري‌هاي آموزشي و اداري جزء منطقه ممنوعه در نظر مي‌گيرند.
3-2-2. استانداردسازي نقشه‌هاي فازي
در منطق فازي، هر منطقه با توجه به مقداري که معيار موردنظر را رعايت مي‌کند، مقدار عضويتي مي‌گيرد که بيان‌کننده ميزان مطلوبيت آن ناحيه است. بدين معني که هر ناحيه با مقدار عضويت بالاتر، از مطلوبيت بالاتري برخوردار است. در منطق فازي مسئله قطعيت موجود در منطق بولين وجود ندارد و هر لايه در مقياسي بين صفر و يک درجه‌بندي مي‌شود. در اين مقياس‌ها اعداد بزرگ‌تر مطلوبيت بيشتري خواهند داشت؛ يعني عدد يک از بالاترين مطلوبيت و عدد صفر فاقد مطلوبيت مي‌باشد و طيفي از رنگ‌ها بين اين دو عدد قرار مي‌گيرند (جان22، 1999).
علاوه بر مسئله انتخاب مقياس جهت تهيه نقشه‌هاي فازي، بايستي نوع تابع فازي نيز موردبررسي قرار داده و تابع مناسب‌تر را براي معيار موردنظر انتخاب نمود. ازجمله توابع مشهور مي‌توان از تابع Sigmodial، Linear و J-Shape را نام برد. توابع ذکرشده در نرم‌افزار IDRISI به‌صورت آماده وجود دارند و علاوه بر اين توابع، کاربر مي‌تواند با توجه به نياز خود، تابع را تعريف کند؛ اما نکته‌اي که بايستي در انتخاب تابع بايد به آن توجه نمود، نوع کاهشي يا افزايشي بودن آن مي‌باشد. در اينجا منظور از کاهشي، حداقل شونده يا نزولي بودن تابع و منظور از افزايشي، حداکثر شونده يا صعودي بودن تابع مي‌باشد. به‌طور مثال در اين مطالعه، لايه تراکم جمعيت از نوع افزايشي است يعني هرچه تراکم جمعيت بيشتر باشد براي استقرار ايستگاه‌هاي آتش‌نشاني مناسب‌تر است. درنتيجه در اينجا از تابع افزايشي استفاده مي‌کنيم.
3-2-3. روش و مراحل اجراي (AHP)23
در اين تحقيق براي مکان‌يابي استقرار ايستگاه‌هاي آتش‌نشاني، از روش (AHP) استفاده‌شده است. ازآنجاکه انتخاب مکان‌هاي مناسب جهت مکان گزيني ايستگاه‌هاي آتش‌نشاني نيازمند شناسايي و تجزيه‌وتحليل معيارها و شاخصهاي متعددي است، بنابراين در اين پژوهش ابتدا معيارها و زيرمعيارهاي تأثيرگذار در مکان‌يابي محل‌هاي مناسب براي احداث اين ايستگاه‌ها، مشخص‌شده و به دليل تفاوت در ميزان تأثيرگذاري شاخص‌ها، با استفاده از تکنيک (AHP)، مقايسه زوجي اين مؤلفه‌ها توسط 50 نفر از کارشناسان باتجربه در زمينه مسائل شهري انجام گرديده و وزن نهايي هر يک از آن‌ها محاسبه‌شده است. کارشناسان و محققان، مراحل و گام‌هايي براي اجراي AHP ذکر کرده‌اند که ماهيت و نحوه‌ي اجراي آن‌ها تفاوتي باهم ندارد. در زير به نمونه‌هايي از آن اشاره مي‌شود؛
مهرگان (1386) به‌کارگيري اين مدل را مستلزم چهار گام عمده زير عنوان کرده است:
گام اول: مدل‌سازي.
در اين گام، مسئله و هدف از تصميم‌گيري به‌صورت سلسله‌مراتبي از عناصر تصميم که باهم در ارتباط هستند، درمي‌آيد. عناصر تصميم شامل شاخص‌هاي تصميم‌گيري و گزينه‌هاي تصميم است.
گام دوم: قضاوت ترجيحي.

این نوشته در No category ارسال شده است. افزودن پیوند یکتا به علاقه‌مندی‌ها.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *